RobertTECHNIEK · BEELD · NIEUWSGIERIGHEID

De eerste PC's · 05 / 11

De 486 DX2

Op een gegeven moment voldeed de 386 SX niet meer.

Scroll verder
Beeldbron

Historisch SC386SX-moederbord — Rjluna2 / Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0. Voor deze header uitgesneden en verkleind; AVIF/WebP-export. De afgeleiden behouden dezelfde licentie.

05 · 486 DX2

Een 486 DX2. De snelheid ging omhoog.

Weer op onderdelenjacht

Op een gegeven moment voldeed de 386 SX niet meer. Er kwam steeds meer software die méér vroeg, en ik wilde natuurlijk ook meer. Ik ging op pad om onderdelen voor een nieuwe pc te kopen: kast, moederbord, geheugen, insteekkaarten, alles wat erbij hoorde. Thuis kon het bouwen beginnen.

Een compleet historisch 486-moederbord met een AMD Am486DX2-66, SIMM-modules, ISA- en VLB-slots. Een voorbeeldbord; Roberts eigen moederbordmodel is onbekend.
Een 486-moederbord met AMD DX2-66 en SIMM-geheugen.AVRS / Wikimedia Commons · CC BY-SA 3.0
Intel i486DX2-66: de processor die ik me van mijn volgende pc herinner.
Intel i486DX2-66: de processor die ik me van mijn volgende pc herinner.Dirk1981 / Wikimedia Commons · CC BY-SA 3.0

Ik vond dat geen vervelende klus. Integendeel. Een losse verzameling onderdelen op tafel, een lege behuizing en dan zorgvuldig alles op zijn plek brengen: dat hoorde bij het plezier. De bedrading moest bovendien netjes zijn. Natuurlijk moest die netjes zijn. Een computer die van binnen een warboel was, was wat mij betreft gewoon nog niet af.

De processor herinner ik me wel: een Intel 486 DX2 op 66 MHz. Wat de exacte hoeveelheid geheugen of het type moederbord was, durf ik niet meer te zeggen. Dat de machine een flinke sprong vooruit betekende, herinner ik me des te beter.

Wat was er bijzonder aan die DX2?

33 MHz op de externe bus, 66 MHz intern en 8 KB cache voor code en gegevens. Dit garandeert geen verdubbeling van de totale prestaties.
Twee interne klokcycli per externe cyclus. De cache helpt om minder vaak buiten de chip te lezen.

Bij de naam DX2 zat een technische vondst. De veelgebruikte 486DX2-66 werkte intern op 66 MHz, terwijl de verbinding met het moederbord op een klok van 33 MHz liep. De processor deed dus twee interne klokcycli per externe klokcyclus. Een groter deel van het rekenwerk kon op die hogere interne snelheid plaatsvinden, mede geholpen door het cachegeheugen op de chip. Niet alles werd daardoor letterlijk tweemaal zo snel, want de toegang tot de buitenwereld bleef een beperking.

Vergeleken met mijn 386 SX was het een heel andere ervaring. Programma's startten vlotter, Windows reageerde sneller, grotere toepassingen werden bruikbaarder. Je merkte dat de hele computer meer ademruimte had gekregen.

Twee klokken, één processor

Bij de 486DX2-66 lopen twee interne klokcycli binnen één externe cyclus van 33 MHz. De interne cache helpt om minder vaak op het geheugen buiten de chip te hoeven wachten. De winst hangt af van het programma, het geheugen en de rest van de machine.

DX2 betekent hier klokverdubbeling. Het zegt niets over een verdubbelde databus en garandeert geen verdubbeling van de totale snelheid.

De Intel 486DX2 heeft 8 KB gedeelde cache voor instructies en gegevens. Een veelgebruikte instructie of waarde kan daardoor op de chip beschikbaar zijn. Moet de processor toch naar het externe geheugen, dan blijven de bus en eventuele wachttijden meetellen.

Technische basis: Intel, 486DX2-datasheet (februari 1992).

De vreugde van een nieuwe generatie

Wat mij uit die tijd vooral bijstaat, is hoe groot een upgrade kon voelen. Niet zomaar een benchmark die een paar procent hoger uitviel. Je zette de nieuwe computer aan en merkte het verschil. DOS, Windows, programma's, games: alles reageerde sneller. En telkens kwam er wel weer software uit die de grenzen van je nieuwe machine opzocht. En overschreed.

Het was een tijd waarin je vandaag iets kocht en wat morgen alweer niet goed genoeg was. Ja dat was kostbaar, maar nooit saai.

Beeldbronnen en technische achtergrond bij dit hoofdstuk

Het voorbeeldbord heeft een AMD-processor. De losse Intel-foto toont het processortype uit mijn herinnering; het model van mijn eigen moederbord blijft onbekend.

TERUG NAAR DE EERSTE PC'S

De eerste PC'sOverzicht van de elf hoofdstukken.