RobertTECHNIEK · BEELD · NIEUWSGIERIGHEID

Pioniersjaren · ZX81

De ZX81.

Iets later kwam de Sinclair ZX-81. Kijk, die kwam wel in aanmerking om met een krantenwijk gefinancierd te worden. Niet dat ik dat gedaan heb, maar het had gekund.

Scroll verder
Beeldbron

Compositie van vier bronfoto’s: TRS-80 Model I System — Dave Jones; witbalans Medvedev (CC BY-SA 4.0); MOS KIM-1 — Rama & Musée Bolo (CC BY-SA 2.0 FR); Commodore 64 — Evan-Amos (publiek domein); Sinclair ZX81 — Evan-Amos (CC BY-SA 3.0). Bewerking: met AI samengesteld, achtergronden verwijderd, licht en plaatsing afgestemd. De samengestelde beelden worden aangeboden onder CC BY-SA 4.0: desktopbeeld en mobiel beeld.

Rond 1981–1982

De ZX-81.
Een computer voor een krantenwijk.

Vrienden en familie hadden het apparaat, waardoor ik er regelmatig mee kon werken. Het beviel niet bijzonder: 1 kB RAM en lastige membraantoetsjes. Je typte op een flexibel, egaal stuk plastic. Niet echt typen zoals ik het graag deed. Elke toets had soms wel vijf functies. Wennen deed het niet.

Om de ZX-81 betaalbaar te houden, liet Sinclair zoveel mogelijk hardware weg. De processor moest daardoor niet alleen het programma uitvoeren, maar ook helpen om het televisiebeeld op te bouwen. Dat leverde een nogal zichtbare keuze op: SLOW of FAST.

Meer over SLOW en FAST

Om de ZX-81 betaalbaar te houden, gebruikte Sinclair zo weinig mogelijk onderdelen. Er was geen aparte beeldprocessor die zelfstandig het televisiebeeld verzorgde. De processor moest daarom, met hulp van een ondersteunende chip, zowel je programma uitvoeren als het beeld opbouwen. Ook als er op het scherm niets veranderde, moest dat beeld steeds opnieuw worden opgebouwd.

Dat merkte je aan de twee standen: SLOW en FAST. In de gewone SLOW-stand bleef het beeld zichtbaar, maar kon de processor alleen in de korte tussenpozen rond de beeldopbouw aan je programma werken. Daardoor duurden berekeningen langer.

Met FAST kreeg het programma meer processortijd en kon het ongeveer vier keer zo snel werken. Daar stond iets heel zichtbaars tegenover: tijdens het rekenen verdween het beeld en keek je naar een leeg, vaak grijs scherm. Zodra het programma klaar was of op invoer wachtte, kwam het beeld terug.

Zelfs bij het indrukken van een toets kon het scherm in deze stand even knipperen, omdat de processor de beeldopbouw onderbrak om de toets te verwerken.

Er was zelfs een thermisch printertje voor. Daar ging een soort toiletrolletje in, dun kassarolpapier. Het ding stonk en maakte veel herrie. Toch kun je met plezier terugdenken aan zo’n tijd, terwijl de apparatuur die je later gebruikt op alle fronten meer kan.

Mijn belangstelling voor computers had zich inmiddels wel in mijn systeem vastgezet. Elk jaar werd het mooier, sneller en boeiender. En elk jaar leerde ik meer.

Pioniersjaren

← Terug naar PioniersjarenMijn eerste computers